تبلیغات
آنایوردم آستارا - سیادت شیخ در “سند وقف نامه امیر تیمور”:


درباره وبلاگ:

آرشیو:

آخرین پستها :

پیوندها:

پیوندهای روزانه:

نویسندگان:

آمار وبلاگ:


Admin Logo themebox

سیادت شیخ در “سند وقف نامه امیر تیمور”:

نوشته شده توسط:سجاد یوسفی
جمعه 10 بهمن 1393-09:20 ب.ظ

سیادت شیخ در “سند وقف نامه امیر تیمور”:      

دکتر علی اکبر صفی پور معاون سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران می نویسد: “وقف نامه تیمور لنگ بر خاندان شیخ صفی الدین به همراه نسب نامه‌ ای که قبل از روی کار آمدن صفویان بر سیادت این خاندان تأکید می‌نماید در طوماری حدود شش متر و عرض ۳۷ سانتیمتر تنظیم گشته است و دارای تاریخ ۸۰۶ هـ.ق. است.”[viii]

سیادت شیخ در”موسوعة رجال المجد و العزة فی سلالة الشریف حمزة”:

اخیرا دکتر سید علاءالجوادی سفیر عراق در سوریه دانشنامه علمی بزرگی در ۲۰۰۰ صفحه پیرامون نوادگان حضرت حمزة بن امام موسی کاظم تألیف کرده که بخش مهمی از آن به شجره نامه سیادت شیخ صفی الدین اربیلی و اجداد و اولاد ایشان اختصاص دارد. وی خلاصه ای از این تحقیق ارزشمند را در قالب یک مقاله به نخستین همایش علمی بین المللی شیخ العارفین سید صفی الدین اردبیلی ارائه کرده است.[ix]  در مقاله کامل ایشان فهرست برخی منابع معتبر اسلامی و غربی که سیادت صفویه را قطعی دانسته اند ذکر کرده است که در اینجا مختصری از آن ذکر می شود:

۱- المحقق المورخ النسابة آیة الله العظمى الشیخ عباس القمی فی عدد من مؤلفاته مثل “الکنى والالقاب، ج۲ و منتهى الآمال فی تواریخ النبی والآل.

۲- المحقق المورخ آیة الله العظمى الشیخ محمدحسین المظفر فی کتابه “تاریخ الشیعة”.

۳- المحقق المورخ النسابة العلامة السید عبد الرزاق کمونه.

۴- شیخ الطائفة فی زمانه المحقق العلامة الشیخ بهاءالدین محمد الحارثی العاملی المعروف بالبهایی المتوفى فی ۱۰۳۱هـ فی کتابه “حرمة ذبائح اهل الکتاب” وغیره من کتاباته.

۵- المحقق المورخ الشیخ جعفر محبوبة.

۶- المحقق المورخ النسابة آیة الله العظمة السید محسن الامین العاملی فی عدد من مؤلفاته مثل “اعیان الشیعة: و “معادن الجواهر، ج ۲″.

۷- المحقق العلامة المتکلم الفقیه السید الامیرابوالفتح الجرجانی المتوفى سنة ۹۷۶ هـ. صاحب کتاب “تفسیر شاهی او آیات الاحکام”.

۸- المحقق العلامة القاضی الشهید السید نورالله الحسینی المرعشی التستری المستشهد سنة ۱۰۱۹ هـ. فی الهند فی کتابه “احقاق الحق”.

۹- المحقق الثانی العلامة الشیخ الکرکی المتوفى سنة ۹۴۰ هـ. فی کتاب “نفحات اللاهوت فی لعن الجبت والطاغوت”.

۱۰- العالم الفقیه المحدث الادیب الشیخ حسین بن عبد الصمد العاملی والد الشیخ البهایی المتوفى سنة ۹۸۴ هـ.

۱۱- شیخ الطائفة فی زمانه المحقق العلامة الشیخ المجلسی.

۱۲- المحقق المورخ النسابة العلامة السید المرزا محمد باقر الموسوی الخونساری صاحب “روضات الجنات”.

۱۳- المحقق المورخ النسابة العلامة الامیر السید صدرالدین الحسینی الدشتکی الشیرازی.

۱۴- المحقق العلامة الفقیه الادیب الشاعر السیدعلی خان المدنی الشیرازی المعروف بابن معصوم فی کتابه “ریاض السالکین فی شرح الصحیفة السجادیة”.

و یقول السید علی ابن معصوم ایضا فی کتابه الدرجات الرفیعة: سمیته “الدرجات الرفیعة فی طبقات الإمامیة من الشیعة” و رتبته على اثنتى عشرة طبقة، السابعة: فی السادة الصفویة [۱۷].

۱۵- المحقق العلامة الفقیه الرجالی المعروف المیزرا عبد الله الافندی فی کتابه “ریاض العلماء”.

۱۶- المحقق العلامة السید محمد مهدی الموسوی فی کتابه “احسن الودیعة فی تراجم مشاهیر مجتهدی الشیعة”.

۱۷- المحقق العلامة الفقیه الشیخ محمد مغنیة فی کتابه “دول الشیعة”.

۱۸- المحقق العلامة الفقیه الرجالی الشیح محمد حرز فی کتابه “معارف الرجال”.

۱۹- العلامة المحقق الادیب الشیخ یوسف البحرانی فی “کشکوله”.

۲۰- ابن بزاز توکلی فی کتابه “صفوة الصفا” المتوفى فی سنة ۸۰۰ هـ.

۲۱- المورخ المعروف غیاث الدین بن همام الدین الحسینی المشتهر بخوانده میرالمولود فی سنة ۸۸۰ فی کتابه “تاریخ حبیب السیر فی اخبار افراد البشر” الجزء الثالث من المجلد الرابع ص۴۰۹، الطبعة الثانیة سنة ۱۳۵۳ هـ .ش، مطبعة کلجن – ایران.

۲۲- الشیخ حسین بن ابدال زاهدی فی کتابه “سلسلة النسب صفویة”.

۲۳- السید حسن بن مرتضى الحسینی الاسترابادی فی کتابه “از شیخ صفی تا شاه صفی”.

۲۴- السید میرزا محمد خلیل المرعشی الصفوی فی کتابه “مجمع التواریخ” الذی کتبه بعید سقوط الدولة الصفویة.

۲۵- امام النسابین فی زمانه المحقق الکبیر السید ضامن بن شدقم المدنی الحسینی الذی کان حیاً سنة ۱۰۹۰هـ فی کتابه المرجع فی علم النسب “تحفة الازهار فی نسب ابناء الائمة الاطهار”. و فی کتب اخرى له.

۲۶- القاضی السید احمد بن شرف الدین الحسینی القمی المولود سنة ۹۵۳ فی مدینة قم. فی کتابة “خلاصة التواریخ”.

۲۷- العلامة السید صبغة الله الحیدری فی کتابه “عنوان المجد” فی احوال بغداد و البصرة و نجدً الذی کتبه سنة ۱۲۸۶هـ. و هو من کبار علماء الدولة العثمانیة فی زمانه.

۲۸- المحقق المورخ الشیخ عبد العزیز الجواهری فی کتابه “دول الشیعة”.

۲۹- الدکتور الباحث خاشع المعاضیدی فی کتابه “من بعض انساب العرب اعالی الفرات”، ص۲۹۰٫ و بهذه الشهادة شجاعة من المؤلف اذ انه کتبه زمن نظام صدام.

۳۰- المورخ المعرف عثمان بن سنید الوائلی البصری المتوفى سنة ۱۸۲۶هـ فی کتابه “مطالع السعود”. وهو من مورخی الدولة العثمانیة.

۳۱- السیدابوالقاسم بن ضامن بن شدقم (۱۰۶۴هـ.). و هو عالم و نسابة ولد فی المدینة واثبت نسب الصفویة فی رسالة باللغة العربیة أسماها ”رسالة فی انساب ملوک الصفویة”.

۳۲- العالم المورخ السیدابوالقاسم بن میرزا بیک الموسوی الحسینی الفندرسکی (۹۷۰هـ. – ۱۰۵۰هـ.) فی کتابه “تاریخ الصفویة”.

۳۴- العلامة النسابة السیدابوالفتح بن محمدمخدوم الحسینی الشریفی القزوینی فی کتابه “تاریخ الصفویة” باللغة الفارسیة.

۳۵- العلامة النسابة السید احمد بن محمد بن عبد الرحمن کیا الکیلانی من علماء القرن العاشر الهجری فی کتابه “سراج الانساب” من منشورات مکتبة المرعشی النجفی.

۳۶- العلامة المورخ یحیى بن عبد اللطیف القزوینی فی کتابه “لب التواریخ” الذی ألفه سنة ۹۴۸هـ.

۳۷- المؤرخ محمد عارف اسبناقجی باشا زاده المتوفى فی ۱۳۱۰هـ. فی کتابه “إنقلاب الاسلام بین الخواص والعوام”.

۳۸- المؤرخ محمد هاشم أصف المعروف برستم الحکماء فی کتابه “رستم التواریخ”.

میرزابیک بن الحسن الحسینی الجنابدی فی کتابه “روضة الصفویة”.

۳۹- المورخ الایرانی الکبیر السید محمد محیط فی بحثه الذی یمکن ترجمه عنوانه بـ “الصفویون من بساط التصوف الى العرش الملکی”.

۴۰- المورخ الایرانی الکبیر الدکتور عبدالحسین زرین کوب فی بحثه الذی یمکن ترجمته عنوانه بـ “متابعة تحقیقیة حول التصوف فی ایران”.

۴۱- العلامة الخطیب المؤرخ المحقق الشیخ ذبیح الله المحلاتی فی کتابه الذی یمکن ترجمة عنوانه بـ “کشف الکواکب فی تراجم المشاهیر من أبنا الائمة وعلماء آل ابی طالب”.

۴۲- الباحث المحقق الدکتور عبدالجواد الکلیدار فی کتابه “تاریخ کربلاء وحائر الحسین علیه السلام”.

۴۳- الباحث المستشرق کارل بروکمان فی کتابه “تاریخ الشعوب الاسلامیة”.

۴۴- الباحث والمحقق والکاتب العربی الکبیر عباس محمود العقاد فی کتابه “الرحالة ک” حول حیاة عبد الرحمن الکواکبی.

۴۵- الباحثة الایرانیة الدکتورة مریم میراحمدی فی کتاب ” دین و مذهب در عصر صفوی” ۱۳۶۳ هـ. ش.

۴۶- الباحث المورخ لارنس لاکهارت فی کتابه المترجم للغة الفارسیة باسم “انقراض سلسلة صفویة” المطبوع سنة ۱۹۵۸ م.

۴۷- المورخ الایرانی بوداق منشی قزوینی فی کتاب “جواهر الاخبار” المولود سنة ۹۱۸ هـ.

۴۸- الباحث المحقق والتر هینتس فی کتاب “تشکیل دولت ملی در ایران، الذی ینتقد الطاعنین بالنسب العلوی للصفویین معتبرا ایاها نوع من الغلو والمبالغة.

۴۹- آیة الله العلامة المحقق السید محمدالحسینی الشیرازی قدس، فی کتاب “ممارسة التغیر لانقاذ المسلمین” المطبوع سنة ۱۹۹۰ م. فی بیروت.

۵۰- آیة الله العلامة المحقق السید ابراهیم الموسوی الزنجانی فی کتابه “کشکول الزنجانی”.

۵۱- الرحالة الالمانی انکلبرت کمبفر فی کتابة المترجم للفارسیة باسم “سفرنامة کمبفر” المولود سنة ۱۶۸۲ م.

۵۲- العلامة المورخ محمد على بن ابی طالب حزین لاهیجی، فی کتاب “رسائل حزین لاهیجی”، فی رسالة واقعات ایران و هند، ص ۱۹۷، طبع دفتر نشر میراث مکتوب.

۵۳- السلطان هاشم میرزابن شاه سلیمان الثانی الصفوی اما المرعشی ابا، وهو من السادة المرعشیة و خوولته السادة الصفویة، فی کتابه “زبور آل داود”.

۵۴- الباحث الدکتور نزیه کبارة، کتاب “عبد الرحمن الکواکبی حیاته و عصره واثاره”، ۱۹۹۴ م. ص ۳۶٫

۵۵- المورخ السوری محمد راغب الطباخ، فی کتابه “اعلام النبلاء بتاریخ حلب الشهباء”، ج ۶، ص ۴۶۶، طبع فی حلب.

۵۶- الباحث المفکر الدکتور محمدعمارة المصری، فی کتابه “عبد الرحمن الکواکبی الاعمال الکاملة”، المؤسسة العربیة للدراسات و النشر، بیروت، ۱۹۷۵م.، ص۱۹٫

۵۷- العلامة المجاهد الثائر آیة الله السید محمود الطالقانی، فی مقدمة کتاب طبیعت الاستبداد باللغة الفارسیة، تحت عنوان “کواکبی واستبداد”، ص ۱۹٫

۵۸- العلامة الکبیر الفقیه الاخلاقی محمدبن مرتضى المسمى بمحسن و المشتهر بلقب الفیض الکاشانی، فی رسالته “آینة شاهی” نشرها المحقق الشیخ رسول جعفریان، سنة۱۳۷۱ هـ. ش.، قم.

۵۹- المؤرخ المصری محمد فرید بک المحامی، “تاریخ الدولة العلیة العثمانیة”، طبع بیروت ۱۹۷۷م.، ص ۷۳٫

۶۰- العلامة المحقق النسابة عباس فیض المتوفى سنة ۱۳۵۳ هـ. ش.، فی کتابه “بدر فروزان” و ترجمته البدر المنیر، ص ۱۳۸، طبع الکتاب فی قم ۱۳۲۲٫

۶۱- الدکتور الباحث سامی الدهان، فی کتاب “عبد الرحمن الکواکبی”، سلسلة نوابغ الفکر العربی، دار المعارف بمصر، ص ۱۲٫

۶۲- آیة الله العلامة الفقیه السید کاظم الحائری فی کتابه “صلاة الجمعة تاریخیا وفقهیا”، دفتر تبلیغات اسلامی حوزة علمیة قم، صص ۴۸، ۱۴۱۸ هـ.

۶۳- المورخ المحقق محمد یوسف واله اصفهانی فی کتابه “خلدبرین ایران در روزکار صفویان”، طهران سنة ۱۳۷۲ هـ. ش.، صص ۱۵- ۱۶٫

۶۴- العلامة المحقق الشیخ محمد هاشم بن محمد علی الخراسانی، فی کتابه “منتخب التواریخ”، انتشارات علمیة اسلامیة، ایران، ص ۶۱۲٫

۶۵- الباحث الادیب السید احمد دیوان بیکی شیرازی، فی کتاب “حدیقة الشعراء”، ص ۱۱۲، تصحیح الدکتور عبدالحسین نوائی، طبع طهران.

۶۶- الجنرال السیر پرسی سایکس، “تاریخ ایران”، ج ۲، ترجمة السید محمدتقی فخرداعی گیلانی، الطبعة الثالثة، انتشارات کتب ایران، ص ۲۴۴-۲۴۶٫

۶۷- المورخ المتصوف الحافظ حسین کربلایی تبریزی المتوفى سنة ۹۹۷ هـ.، فی کتابه “روضات الجنان وجنات الجنان”، ج ۲، الروضة الثانیة، سلسلة “مجموعة المتون الفارسیة”، تحقیق جعفر سلطان القرایی، طهران ۱۳۴۴ هـ .ش.

۶۹- الامیر المؤرخ نادر میرزا القاجاری فی کتابه “تاریخ و جغرافی دارالسلطنة تبریز”، ۱۳۰۰ هـ.، ص ۲۷۶، تحت نظر المرحوم لسان الملک و ملک المورخین المشهور بـ “سپهر”، الطبعة الثالثة، مطبعة اقبال، طهران.

۷۰- المحقق الباحث محمد مشیری فی مقدمة کتاب “تاریخ و جغرافی دارالسلطنة تبریز”،۱۹۸۰، ص ۸، الطبعة الثالثة، طهران.

۷۱- العلامة الباحث الشیخ علی الکورانی اللبنانی فی کتابه “الممهدون للمهدی”، ۱۴۰۵، قم المقدسة، ص۲۴۱٫

۷۲- العلامة الباحث الشیخ باقر شریف القرشی، فی کتابه “حیاة الامام موسى بن جعفر” ج ۲، ص ۴۱۹، مطبعة الاداب النجف الاشرف، ۱۹۷۰٫

۷۳- العلامة الشیخ بهاء الدین محمدبن الحسین العاملی المتوفى سنة ۱۰۳۰ هـ.،  فی کتابه “توضیح المقاصد”، ص ۱۸، نشر ضمن مجموعة من الکتب المخطوطة باسم “مجموعة نفیسة فی تاریخ الائمة” تحت اشراف آیة الله النسابة المحقق السید شهاب الدین الحسینی المرعشی، سنة ۱۴۰۶ هـ.، فی قم المقدسة.

۷۴- المورخ المحقق مفید المستوفی الیزدی، فی کتابه ” فصلی از جامع مفیدی” نشر ضمن مجموعة باسم ” شاه نعمة الله ولی کرمانی”، طهران، سنة ۱۹۸۳م.، ص ۲۵۹٫ یذکر هذا المؤرخ السیدة العلویة الامیرة صفیة فیقول: صفیة بنت الامیر اسماعیل بن ابوالفتح السلطان الشاه طهماسب بن ابوالمظفر السلطان الشاه اسماعیل الصفوی الموسوی، ثم یتبع کلامه بمصرع لبیت شعر یقول: لا یوجد فی العالم نسب مثل هذا النسب.

۷۵- المورخ امیر محمود بن خواند میر فی کتابه “ایران در روزکار شاه اسماعیل وشاه طهماسب صفوی”، الذی انتهى من تالیفه سنة ۹۵۷ هـ.، باهتمام الاستاذ غلامرضا طباطبائی، ۱۳۷۰ هـ. ش.، طهران، صص۳۱-۳۲٫

۷۶- العلامة المحقق الشیخ یوسف کرکوش الحلی فی کتابه “تاریخ الحلة” القسم الاول فی الحیاة السیاسیة، ص ۱۱۳-۱۱۴، ۱۹۶۵م.، النجف الاشرف.

۷۷- الدکتور الباحث عماداحمد الجواهری فی بحثه الموسوم “العراق و التوسع الصفوی ۱۵۰۲-۱۵۳۰ م.” المنشور فی مجلة دراسات الخلیج والجزیرة العربیة العدد ۲۰، ص۶٫

۷۸- الرحالة الالمانی آدام أولئاریوس، المولود سنة ۱۵۹۹ م.، فی کتابه “اصفهان خونیین شاه صفی سفرنامه” ای اصفهان الشاه صفی الدامیة، ترجمة الاستاذ حسین کدبجة، طهران، ۱۳۷۹ هـ. ش.

۷۹- القاضی و المستشار القانونی فی مجلس شورى الامة فی ایران الاستاذ علی اکبر تشید فی کتابه “هدیة اسماعیل ” او ثورات السادة العلویین، من مطبوعات مجلس الشورى الایرانی، طهران، سنة ۱۳۳۱ هـ. ش، ص ۱۸۱٫

۸۰- المورخ محمد معصوم بن خواجک الاصفهانی، فی کتابه “خلاصة السیر تاریخ روزکار شاه صفی صفوی”، طبع فی طهران سنة، و المؤلف من المعاصرین لشاه صفی. یذکر سیادة الصفویین فی عدد من المواضع فی هذا الکتاب مثل قوله: فی ذکر مناقب الملک شاه صفی الحسینی الموسوی الصفوی بهادر خان خلد الله ملکه. او قوله: حضرة الشاه صفی الدین اسحاق صفی الدین الحسینی الموسوی.

۸۱- قطب العارفین المیرزا زین العابدین الشیروانی المشهور بلقب مستعلی شاه فی کتابه “ریاض السیاحة”، بتصحیح و مقابلة الاستاذ اصغر حامد ربانی.

۸۲- الباحث العراقی زهیر کاظم عبود، فی کتابه “لمحات عن الشبک”، طبع لندن سنة ۲۰۰۰م.، صص۶۰-۶۱٫

۸۳- الاستاذ الباحث حسن الدجیلی فی کتابه “العلاقات العراقیة الایرانیة خلال خمسة قرون”، طبع بیروت سنة ۱۹۸۷م.، ص ۲۱٫

۸۴- الباحث المورخ الدکتور احمد شلبی فی کتابه “موسوعة التاریخ الاسلامی و الحضارة الاسلامیة” الجزء السابع، طبع القاهرة، سنة ۱۹۸۲م.، ص۵۸۳٫

۸۵- العلامة النسابة المحقق الخطیب الادیب السید مهدی بن السید عبد اللطیف الوری الحسینی الکاظمی رحمة الله علیه فی کتابه المخطوط المشجر “النور الساطع فی عقب الامام السابع”. و فی مشجرته لنسب الاسرة العلویة الموسویة الصفویة الاشراف أل نجف.

۸۶- العلامة النسابة المحقق المبدع السید عدنان القابجی الموسوی النجفی فی کتابه المشجر “المجموعة المشجرة فی انساب العترة المطهرة”. و فی مشجرته لنسب الاسرة العلویة الموسویة الصفویة الاشراف أل نجف.

۸۷- العلامة المؤرخ المحقق الادیب الشاعر المبدع استاذ الاساتذه السید عبد الستار الحسنی العلاق. فی عدد من تعلیقاتها منها امضائه لنسب الاسرة العلویة الموسویة الصفویة الاشراف أل نجف.

۸۸- الاستاذ الباحث فتحی عبدالقادر الحسینی الرفاعی فی کتابه تاریخ و بیوتات اهل البیت فی العراق، صص ۳۳۶-۳۳۷٫

۸۹- العلامة الفقیه النسابة السید محمد حسین الجلالی الحسینی فی کتابه جریدة النسب لمعرفة من انتسب الى خیر اب، ص ۹۰-۹۱٫

۹۰- العلامة المحقق المورخ الدکتور الشیخ محمد هادی الامینی فی کتابه معجم رجال الفکر والادب فی النجف خلال الف عام، المجلد الثالث، صص ۱۲۶۶-۱۲۶۷٫ ضمن ذکره لنسب الاسرة العلویة الموسویة الصفویة الاشراف أل نجف.

۹۱-الاستاذ النسابة الشیخ یونس الشیخ ابراهیم السامرایی، فی کتابه “القبائل والبیوت الهاشمیة فی العراق”، ص۱۸، طبع فی بغداد سنة ۱۹۸۸٫ و الشیخ السامرایی رجل دین سنی و من ائمة المساجد فی بغداد. و مع هذا الا انه ذکر سیادة الصفویین زمن نظام صدام وهی نقطة تحسب لصالح نزاهته العلمیة وعدم خوفه من ذکر الحقیقة. فعند حدیثه عن الاسرة الحیدریة الصفویة الموسویة قال: من الاسر العلویة العراقیة اسرة السادة الحیدریة، و یرتقی نسبهم الى جدهم الاعلى الشریف احمد الاعرابی الحسینی نسبا. و کان هذا الرجل فی بادیة الحجاز . . . و قد هاجر بعض من سلالته الى العراق و البعض الاخر الى ماوراءالنهر . . . اما الذین ظعنوا الى ماوراءالنهر فنشأت منهم الدولة الصفویة فی الدیار الفارسیة، و اتصال هذه الدولة بالحیدریة یرقى الى الشیخ صدر الدین بن الشیخ صفی الدین.

۹۲- المنجد فی اللغة والاعلام، الطبعة ۲۳، دارالمشرق، قسم المنجد فی الاعلام الطبعة الثامنة، ۱۹۷۶٫”

 

 

فرجام سخن:

سیادت شیخ با روش تحلیل علمی و بر اساس اسناد تاریخی و باستان شناسی امری مسلم است که مخالفت با آن از اوایل قرن بیستم توسط احمد کسروی و برخی از مستشرقین با انگیزه سیاسی و ایدئولوژیکی آغاز شد. هم اکنون نیز وهابیون با نیات مذهبی – سیاسی با تشیع، صفویه و سیادت شیخ شدیدا مخالفت می کنند. اما در عرف عموم ایران و جهان اسلام  و همچنین نزد همه علماء و متخصصین رجال در تاریخ فرهنگ اسلام در حوزه های علمیه، سیادت شیخ العارفین سید صفی الدین امری مسلم و قطعی است. لقب “شیـخ” اشاره به مقام معنوی ایشان در عرفان و تصوف اسلامی دارد و لقب “سیـد” به سلسله نسب ژنتیک  شیخ قدس سره اشاره می کند. البته این دو لقب در تهافت با همدیگر نیستند.

منابع:

ابن بزاز، صفوة الصفا، تصحیح، غلامرضا طباطبایی مجد، انتشارات زریاب، تهران، ۱۳۷۶٫

زرین کوب، عبدالحسین، ارزش میراث صوفیه، تهران، ۱۳۶۲٫

حیدری و بیدهندی، مجله علمی “تاریخ در آئینه پژوهش”، تابستان ۱۳۹۰، مقاله: “نگاهی به موضوع سیادت شیخ صفی الدین”.

صفوی، سید سلمان، چکیده مقالات نخستین همایش علمی بین المللی شیخ العارفین سید صفی الدین اردبیلی، انتشارات کتابخانه ملی، تهران، ۱۳۹۲٫

صفوی، سید سلمان، عرفان تقلین: مبانی نطری و عملی عرفان و طریقت صفویه، لندن، ۱۳۹۲٫

 

 


[1] ل، ق، چ: احمد.

[۲] ل، ش، چ: لفظ “پیروز” را ندارد.

*ص:  ندارد. و نیز رک: توضیح شمارۀ ( ٨ ) در بخش “اختلاف نسخ»”

(*  ر ک: توضیح شمارۀ ( ٩ ) در بخش “اختلاف نسخ”.

[۳] ه‍ چ: و چون نسبت پیروز را در ذکر نسب رفت؛ ل، ش، ق: و چون پیروز را در ذکر نسب رفت.

[۴] چ لشکر اسلام، ل: عسکر اسلام.

[۵] چ: فیروز شاه، رحمه اللّه علیه.

[۶] چ: سید عوض.

[۷] ق: از دره‌هاى.

[۸] چ:  رحل اقامت انداخت و خلاصۀ اوقات خود را صرف وظایف طاعات و مراسم عبادات نموده و در خدمت فقرا و مساکین بذل مجهود مى‌رسانید تا دعوت اِرْجِعِی إِلی رَبِّکِ را لبیک گفت.

[۹] ق، چ: جنیان.

[۱۰] چ: فرزند او صاحب الاخلاق الرضیة و الاطوار المرضیة سید صلاح الدین رشید.

[۱۱] چ: فرزند او صدر المجلس الورع و التقوى، بدر الفلک العز و العلا، سید قطب الدین.

[۱۲] چ: و فرزند وى مظهر آیات اللّه الکریم الجلیل سید امین الدّین جبرئیل متولّد شده است.

[۱۳] ق: منزلى؛ چ: محلّى و مهربى.

[۱۴] قرآن، آل عمران: ١۴۵ .

[۱۵] چ: حىّ اللّه ارباب السود لانه/و لا تسور لامّى له یظهر.

[۱۶] چ: کمال الدّین خجندى.

[۱۷] الدرجات الرفیعة فی طبقات الشیعة تألیف صدرالدین السیدعلى خان المدنى الشیرازی الحسینی صاحب (سلافة العصر) و (أنوار الربیع) المتوفى سنة ۱۱۲۰ ه‍ ۱۷۰۸ م. قدم له العلامة الکبیر السیدمحمدصادق بحرالعلوم الطبعة الثانیة ۱۳۹۷ ه. منشورات مکتبة بصیرتی، قم.


[i]  ارّان: یا الران، نام عربى ناحیه‌اى قدیم در قفقاز، کمابیش مطابق ناحیۀ قدیم آلبانا. در قرن ششم بعد از میلاد خاندان مهرگان، از نجباى ایران، با عنوان ایرانشاه، بر آن حکومت داشتند و در آن زمان ارّان از شروان جدا بود. در خلافت عثمان به دست اعراب افتاد. در قرن چهارم ه‍. مرکز آن برذعه [بردعه - بردع] بود. کمى قبل از  ٣٣٢  ه‍ ق ایرانشاه محمّد بن یزید شروان و دربند [باب الابواب] را ضمیمۀ ارّان کرد، ولى در قرن بعد شروان از ارّان جدا گردید و پایتخت ارّان به گنجه منتقل شد. از زمان مغول قسمت جنوبى ارّان قراباغ خوانده مى‌شود. (دایرة المعارف فارسى مصاحب، ١ ، ٨۴ ) .

ولسترنج نیز مى‌نویسد «. . . ایالت ارّان در مثلث بزرگى در مغرب ملتقاى دو رود سیروس و اراکسس واقع است که اعراب آنها را «کر» و «ارس» نامیده‌اند و بدین مناسبت حمد اللّه مستوفى اراضى بین این دو رود را بین النهرین نامیده است. کرسى این ایالت در قرن چهارم برذعه بود که خرابه‌هایش تاکنون باقى است.» (ص  ١٩٠ ) .

[ii]  کلخوران: چ «بفتح کاف عربى و سکون لام و ضمّ خاء معجمه، اسم دیهى است از دهات اردبیل که طرف شرقى شهر به فاصلۀ ربع فرسخ واقع است که مزار سیّد فیروز شاه و سید عوض الخواص و سیّد قطب الدّین و امین الدّین جبرئیل، رحمة اللّه علیهم اجمعین، در بقعه‌اى که از بناهاى معتبر سلاطین صفوى است واقع مى‌باشد، و این دیه از موقوفات صفوى است و لکن این زمان در تصرّف و تملک احفاد صدر الممالک مرحوم اردبیلى مى‌باشد.»این قریه در سه کیلومترى شمال غرب اردبیل واقع شده است. از شما به بخش نمین، از جنوب به کورائیم، از شرق به هیر و بخش نمین و از غرب به دهستان مشکین خاورى محدود است. (فرهنگ جغرافیایى، ج  ۴ ) .

[iii]  صفوة الصفا، ابن بزاز، تصحیح، غلامرضا طباطبایی مجد، انتشارات زریلب، تهران، ۱۳۷۶، (ص۷۰-۷۶)

[iv] . کسروی، احمد، ورجاوند بنیاد، ۱۳۲۲٫

[v]  زرین کوب عبدالحسین، دنباله جستجو در تصوف ایران، تهران، ۱۳۶۲ ش.

[vi]  ابن بزاز، صفوة الصفا، مصحح مجد طباطبایی، غلامرصا، تهران، ۱۳۷۶، ص۷۰-۷۱٫

[vii]  http://bit.ly/1krB2X0

[viii]  صفی پور، علی اکبر، چکیده مقالات نخستین همایش علمی بین المللی شیخ العارفین سید صفی الدین اردبیلی، ص ۶۳، تهران، ۱۳۹۲٫

[ix]  دکتر سید علاء الجوادی، چکیده مقالات نخستین همایش علمی بین المللی شیخ العارفین سید صفی الدین اردبیلی، انتشارات کتابخانه ملی، تهران، ۱۳۹۲٫ص ۶۴





نظرات() 
تاریخ آخرین ویرایش:- -

 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر